Therapiegerelateerde acute myeloïde leukemie (AML)

therapiegerelateerde acute myeloïde leukemie

Therapiegerelateerde AML (t-AML) is een klinisch syndroom dat optreedt als complicatie na cytotoxische en/of bestralingstherapie (1).

• Momenteel treedt 10% van alle AML's op na behandeling met chemotherapie en/of bestraling voor een primaire maligniteit of auto-immuunziekte.
• t-AML wordt geassocieerd met een verhoogde prevalentie van ongunstige risicokaryotypen
• De cumulatieve dosis, de dosisintensiteit en het type voorafgaande chemotherapie en/of bestraling kunnen de latentieperiode (tijd tussen de diagnose van de primaire ziekte en de ontwikkeling van t-AML) bepalen, die kan variëren van enkele maanden tot jaren.

De termen "secundaire AML (s-AML)" en "behandelingsgerelateerde AML" worden vaak door elkaar gebruikt voor AML-gevallen waarvan wordt verondersteld dat ze zijn veroorzaakt door eerdere cytotoxische therapie (3).

• Er zijn echter meldingen dat AML bij sommige patiënten niet werd geassocieerd met eerdere chemotherapie of bestraling en optrad als een tweede kanker, bijvoorbeeld - AML dat optrad als een tweede kanker bij patiënten die werden behandeld met chirurgie voor de primaire kanker.
• risicofactoren geassocieerd met s-AML zijn
  • chemotherapeutische middelen - topoisomerase II-remmers (epipodofylotoxinen en anthracyclinen), alkylerende middelen
  • andere medicijnen - Dexrazoxaan, Azathioprine, G-CSF o radiotherapie
  • gastheerfactoren - predisponerende genetische afwijkingen, oorspronkelijke kanker
• deze gevallen worden nu "tweede de novo" kankers genoemd (3)

De uitkomst is slecht bij t-AML-patiënten in vergelijking met de novo AML-patiënten.

Verschillende factoren zoals persistentie van de primaire kwaadaardige ziekte, schade aan organen veroorzaakt door eerdere therapie, depletie van normale hematopoëtische stamcellen, schade aan het mergstroma (met name door bestraling) zijn verantwoordelijk voor de slechtere uitkomst (3).

Er is een gebrek aan prospectieve behandelingsgegevens met betrekking tot patiënten met t-AML, omdat zij vaak zijn uitgesloten van eerstelijns klinische onderzoeken. Daarom moet tijdens de behandeling rekening worden gehouden met de status van de primaire kanker, de prestatiestatus van de patiënt, de aanwezigheid van complicaties van primaire therapie en het leukemische karyotype (1).

Referentie:

• 1. Döhner H et al. Diagnosis and management of acute myeloid leukemia in adults: recommendations from an international expert panel, on behalf of the European LeukemiaNet. Blood. 2010;115(3):453-74.
• 2. Kayser S et al. De impact van therapiegerelateerde acute myeloïde leukemie (AML) op de uitkomst bij 2853 volwassen patiënten met nieuw gediagnosticeerde AML. Bloed. 2011;117(7):2137-45.
• 3. Hijiya N et al. Acute leukemie als secundaire maligniteit bij kinderen en adolescenten: huidige bevindingen en problemen. Cancer. 2009 Jan 1;115(1):23-35.